Felix Wankel’s nalatenschap

Tegenwoordig kennen maar weinigen zijn naam maar in  de jaren zestig en zeventig wist iedereen in autotechnische kringen wie Felix Wankel was. Deze Duitse ingenieur ontwikkelde immers een revolutionaire benzinemotor met uitsluitend draaiende delen. Daardoor elimineerde hij alle nare trillingen en vibraties die traditionele zuigermotoren plaagden. Bovendien was zijn rotatiemotor – aanvankelijk als wankelmotor aangeduid – veel compacter.

Die voordelen veroorzaakten binnen de auto-industrie een ware euforie. Veel grote fabrikanten sloten een licentie overeenkomst  met Wankel voor productie in verschillende modellen. NSU uit Neckarsulm was de eerste en presenteerde in 1963 een kleine sportwagen met Wankelmotor, vier jaar later gevolgd door de revolutionaire NSU Ro80. Die verwierf zelfs de prestigieuze titel ‘Auto van het Jaar’, mede op grond van de wankelmotor.

Ondanks veel motorische problemen bleef de Ro80 tot 1977 in productie. Het Japanse Toyo Kogyo, fabrikant van Mazda, in 1967 ook al een model met wat men noemde een rotatiemotor op de markt gebracht – de Cosmo R110 -en daarbij de problemen van NSU opgelost. Rond 1970 stortte steeds meer merken zich op de wankelmotor: Mercedes-Benz met ene serie experimentele modellen in de C111 reeks evenals General Motors. Citroën produceerde zelfs een tweetal proefseries: een met een eenvoudige enkelschijf wankelmotor (de C35) alsook een op het GS model gebaseerde Birotor met dubbele roterende zuiger.

Naast technische problemen bleek de wankelmotor niet zo zuinig. De oliecrisis van 1973/1974, waardoor het accent op zuinigheid kwam te liggen, deed veel  fabrikanten hun wankelmotor projecten stoppen. Behalve Mazda dat enkele principiële problemen had ondervangen en een succesvolle reeks sportieve RX modellen met dit motortype op de markt bracht. Die inspanning werd bekroond met een klinkende overwinning van een Mazda met wankelmotor in de 24-uursrace van Le Mans in 1991. Achter de schermen wordt nog steeds gewerkt aan de verdere ontwikkeling van Felix Wankel’s erfenis, onder andere voor toepassing in stationaire aggregaten. Maar zelfs Mazda zag er op een gegeven geen brood meer in en bouwde in 2012 de laatste RX8 sportwagen met wankelmotor. Als eerbetoon aan Felix Wankel’s uitvinding zijn van verschillende genoemde modellen exemplaren te zien op het 13e concours d’élégance Paleis het Loo.